Zİyaretçİ Bİlgİsİ

02828785
Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
389
612
1001
7737

İslam Tarihi Makaleleri

  • Bu makalede, Cahiliyye Araplarının en çok eleştirilen uygulamalarından biri olan kız çocuklarının gömülerek öldürülmesi adetinin Araplar arasında yaygın olup olmadığı, ne zamandan beri uygulandığı, uygulanma keyfiyeti ve sebepleri üzerinde durulacak; bu arada az da olsa aynaklarda yer alan erkek çocuklarının öldürülmesine de değinilecektir.
  • Kız çocuklarını gömerek öldürme adetinin Araplara mahsus olup olmadığı sorusunu cevaplandırmak, uygun bir başlangıç olacaktır.
  • Hemen hemen bütün dinlerde, hem ibadetler sırasında hem de şükür amacıyla, canlı ya da cansız birçok varlık kurban edilmektedir.
  • Birçok Afrika kabilesinde, Azteklerde, Mayalarda, İnkalarda, Keltlerde, Soğdlarda, Hititlerde, Yunanlılarda, Romalılarda, Cermenlerde, Fenikelilerde, Mısırlılarda, Hintlilerde, Çinlilerde, Moğollarda, Yahudilerde ve genel olarak diğer Sami kavimlerde az ya da çok insan kurbanı mevcuttu.
  • Dünya tarihi incelendiğinde çeşitli sebeplerle çocukların öldürülmesi adetinin Araplar dışında başka toplum ve topluluklarda da bulunduğu görülmektedir.
  • Çocuklarını öldürenler arasında özellikle tabiat insanları zikredilir. Onlar, sakat, hastalıklı veya gayrı meşru dünyaya gelen ya da annesi doğum sırasında ölen bebeği öldürüyorlardı. Eldeki yiyecek imkartlarına göre, nüfusun sınırlandırılması amacıyla birçok kabilede, talihsiz sayılan şartlar altında doğan çocuklar öldürülüyordu.
  • Araplar, kız çocuklarının gömülerek öldürülmesine ve'd, bu adete ve'du'l-benat, gömülen kıza ise mev'ude derlerdi.
  • Çocuk öldürme adeti, Mümtahine suresinde hicret eden kadınların bey'atı bağlamında, Müslümanların sakınmaları gereken çirkin davranışlardan biri olarak zikredilmiştir.
  • Kur'an-ı Kerim'de çocukları öldürme adeti yerildiği gibi, Hz.Peygamber de birçok konuşmasında çocuk öldürmenin kötülüğüne vurgu yaparak bu adetin ortadan kaldırılması için çaba harcamıştır.
  • Arapların, kızları doğduğunda çok üzülmelerinin nedeni, onları yük olarak görmelerindendir. Kız, her zaman ailesine ve kabilesine sorun getirebilir. Başına bir kötülük geldiğinde, sözgelimi sık sık meydana gelen kablle savaşlarında esir edilip satıldığında, ailesi bundan utanç duyacaktır.
  • Rivayetlere göre bir kimsenin kızı doğduğu zaman onu öldürmek istemiyorsa ona yürıden bir elbise giydirerek çölde koyun ve deve güttürürdü. Kızını öldürmek isteyen kimsenin ise iki yöntemden birisini uyguladığı nakledilmektedir: Birinci yöntemde doğan kızın yaşama şansı yoktur. Kızını doğar doğmaz öldürmek isteyen kadın, doğum zamanı yaklaştığında bir çukur kazardı. Ağrısı tutunca çukunın başına gider; oğlan doğurursa onu öldürmez, kız doğurursa çukunın içine atarak üstünü toprakla örtrnek suretiyle öldürürdü. İkinci yöntemde ise doğan kız çocuğu hemen öldürülmez; altı yaşlarına gelince babası eşine, "Bunu temizle, süsle, hısımlarına gezmeğe götüreceğim!" diyerek çölde daha önce kazmış olduğu çukurun başına götürüp, "Bak şunun içine!" diyerek çocuğun çukura doğru uzanmasını sağlar; sonra arkasından iterek üzerine toprak yığar; çukuru yerle dümdüz olacak şekilde toprakla doldururdu.
  • Kaynaklarımızda kız çocuklarını gömerek öldüren ya da buna karşı çıkan kişiler olarak ismen zikredilenlerin çoğu, İslam'ın doğduğu yıllarda yaşamışlardır. Bunlardan uygulamanın başlatıcısı olarak zikredilen Kays b. 'Asım, müslüman olmuş ve Hz. Peygamber'le bir görüşmesinde Cahiliyye döneminde kızlarını gömdüğünü anlatmıştır.
  • Hz. İbrahim'in gördüğü bir rüya üzerine oğlu İsmail'i kurban etmek istemesi, Abdulmuttalib'in Zemzem kuyusuyla ilgili ihtilaftan sonra 10 oğlan çocuğuna sahip olması halinde onlardan birini Allah'a kurban etmeyi adaması, kurban amacıyla çocuk öldürmenin Hicaz'a tamamen yabancı olmadığını göstermektedir.
  • Kebire bt. Ebi Süfyan Hz.Peygamber'e, Cahiliyye döneminde dört oğlunu gömerek öldürdüğünü söyleyince Hz. Peygamber, dört köle azad etmesini tavsiye etmiş; o da dört köle azad etmiştir.
  • Kaynaklarımızda Cahiliyye döneminde kızların gömülerek öldürülmesine karşı çıkanlardan da bahsedilir. Bunlardan biri, Hz. Peygamber'in bir hadisinde, tek başına bir ümmet olarak diriltileceğirıi söylediği, putlara tapmayan ve putlar adına kesilen hayvanların etini yemeyen bir hanif olan Hz.Ömer'in amcasının oğlu Zeyd b. 'Amr b. Nufeyl'di.
  • Kız çocuklarının öldürülmesinin en önemli nedenlerinden biri, geçim kaygısıdır.
  • Arapların bazıları, kızları yüzünden kendilerine bir leke gelmesinden çekindikleri için kız çocuklarını gömerek öldürüyorlardı.
  • Kız çocuklarını gömme adeti, özellikle çölde yaşayan fakir kabileler arasında görülen bir uygulamadır.

Demircan, Adnan, Câhiliyye Araplarında Kız Çocuklarını Gömerek Öldürme Âdeti, İSTEM: İslâm San'at, Tarih, Edebiyat ve Mûsikîsi Dergisi, 2004, cilt: II, sayı: 3, s. 9-30

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Yenİ Çıkanlar

Bİr Söz

"Okumak bir insanı doldurur, insanlarla konuşmak hazırlar, yazmak ise olgunlaştırır." (BACON)

Bİr Hadîs

“Ya âlim, ya ilim öğrenen, ya da ilim dinleyen ol. Dördüncüsü olma, helak olursun!” (Dârimî, İlim 254)

Bİr Ayet

 “Şüphesiz o zikri (Kur'an-ı Kerîm) biz indirdik biz! Onun koruyucusu da elbette biziz.” (HİCR-9)